Raport: Duże gospodarstwa bardziej przyjazne środowisku

Autor: www.sadyogrody.pl/pr 14 lutego 2021 11:05

Raport: Duże gospodarstwa bardziej przyjazne środowisku Organizacja produkcji w małych gospodarstwach niekoniecznie jest bardziej przyjazna dla środowiska/ fot. pixabay

O oddziaływaniu gospodarstwa rolnego na środowisko naturalne i klimat nie przesądza jego wielkość. Jak podkreślają autorzy raportu „Systemy i skala produkcji a obciążenia środowiskowo-klimatyczne” to właśnie gospodarstwa o większej powierzchni oraz skali produkcji, mające możliwości stosowania różnych nowoczesnych rozwiązań, mogą mniej przyczyniać się do zanieczyszczania środowiska niż gospodarstw mniejsze.

Jak wynika z najnowszego raportu „Systemy i skala produkcji a obciążenia środowiskowo-klimatyczne”, przygotowanego na zlecenie Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej przez Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB, organizacja produkcji w małych gospodarstwach niekoniecznie jest bardziej przyjazna dla środowiska, niż ta w gospodarstwach o większej powierzchni i skali produkcji. Decydują o tym bowiem stosowane technologie i stopień profesjonalizacji producentów rolnych. Zdaniem autorów, to właśnie większe gospodarstwa rolne, produkujące na rynek mają większe możliwości i potrzeby stosowania rozwiązań i wprowadzania systemów produkcji, które ograniczają negatywne oddziaływanie na środowisko i klimat.

Według badań, w małych gospodarstwach w strukturze zasiewów dominują zboża – nawet w 76%, co o 10% przekracza dopuszczalny udział ze względów agrotechnicznych. Odnotowano również niski udział roślin motylkowatych i przemysłowych oraz niski udział gleb wapnowanych – tylko 10% gospodarstw tej grupy stosowało wapnowanie, natomiast w pozostałych grupach – nawet do 30%. Jak się również okazuje, aż 50% małych gospodarstw rolnych nie stosuje nawożenia nawozami naturalnymi (obornikiem), co przyczynia się do degradacji gleby.

Gleby rolne głównym emitentem gazów cieplarnianych w rolnictwie

Emisja z rolnictwa stanowi obecnie około 8% łącznej emisji gazów cieplarnianych w Polsce. Jej dwoma głównymi źródłami są̨ gleby rolne oraz fermentacja jelitowa zwierząt gospodarskich, które obecnie odpowiadają za 80,9% emisji gazów cieplarnianych ogółem z tego sektora.

W 2018 roku za 43,7% emisji gazów cieplarnianych z polskiego rolnictwa odpowiadały gleby rolne (tlenek azotu – N2O). Największy udział miała w niej emisja bezpośrednia ze stosowanych mineralnych nawozów zawierających azot (35,9%) i uprawy gleb organicznych (22,5%). Natomiast w następnej kolejności ze stosowania nawozów organicznych (10,2%) oraz rozkładających się resztek roślinnych w glebie (10,1%).

Wyzwania stojące przed polskim rolnictwem

Jak podkreślają autorzy raportu, krajowe rolnictwo nie tylko odczuwa skutki postępujących zmian klimatu – susz, nawałnic czy pożarów, ale również przyczynia się do ich powstawania poprzez emisję gazów cieplarnianych. Dlatego też jednym z podstawowych wyzwań, stojącym przed producentami rolnymi, jest pogodzenie dalszego rozwoju ich przedsiębiorstw z dbałością o ochronę klimatu.

– Aby ograniczyć zużycie wody i emisji gazów cieplarnianych w rolnictwie, głównie metanu i podtlenku azotu, należy wspierać integrowany oraz ekologiczny system produkcji rolniczej oraz uproszczone systemy uprawy roli, łącznie z siewem bezpośrednim. W produkcji zwierzęcej natomiast powinniśmy promować ściółkowe systemy utrzymania zwierząt, a także stosowanie prawidłowych metod składowania nawozów naturalnych – mówi prof. dr hab. Wojciech Ziętara, współautor raportu.
Zdaniem autorów raportu należy również uregulować zasady inwestowania w budynki inwentarskie na terenach wiejskich. Jak dodaje prof. Ziętara, większość gmin w Polsce nie posiada planów zagospodarowania przestrzennego, a brak tych regulacji utrudnia budowę budynków inwentarskich o większej skali, szczególnie dla trzody chlewnej.

– W Polsce mamy do czynienia z bardzo niekorzystną strukturą obszarową gospodarstw rolnych. Wyrazem tego jest mała średnia powierzchnia gospodarstw – 10 ha użytków rolnych (UR), będąca skutkiem znacznego udziału gospodarstw małych, do 20 ha UR. Ich udział w ogólnej liczbie gospodarstw w 2016 roku wynosił 81,1%, a użytkowały one 47,5% całkowitej powierzchni użytków rolnych. Występujące procesy koncentracji przyczyniają się do poprawy sytuacji w tym zakresie, jednak nie znajdują one odzwierciedlenia w oficjalnych statystykach ze względu na znaczny udział „nieformalnych dzierżaw” gruntów rolnych – dodaje Krzysztof Podhajski, prezes zarządu Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej.

Raport „Systemy i skala produkcji a obciążenia środowiskowo-klimatyczne" został przygotowany na zlecenie Fundacji EFRWP przez Zespół Pracowników Zakładu Ekonomiki Gospodarstw Rolnych i Ogrodniczych Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – Państwowego Instytutu Badawczego.

Podobał się artykuł? Podziel się!

WIĘCEJ NA TEMAT

WARZYWA

BĄDŹ NA BIEŻĄCO

POLECAMY CZASOPISMA

WYSZUKIWARKI

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.