PIE: Polska odpowiada za 2,1 proc. światowego eksportu produktów rolnych

Autor: PAP 15 września 2021 13:51

PIE: Polska odpowiada za 2,1 proc. światowego eksportu produktów rolnych Polska odpowiada za 2,1 proc. światowego eksportu produktów rolnych/ fot. shutterstock

Polska odpowiada za 2,1 proc. światowego oraz 5,9 proc. unijnego eksportu produktów rolnych - wynika z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego (PIE). Eksperci zwrócili uwagę, że kluczowe jest wykorzystanie potencjału technologicznego sektora.

Jak wskazano w raporcie PIE "Dwie dekady rozwoju polskiego rolnictwa. Innowacyjność sektora rolnego w XXI wieku", w 2019 r. wartość dodana wytworzona w rolnictwie wyniosła 112 mld zł. Według cytowanych w publikacji danych OECD, w porównaniu z usługami była ona 25-krotnie niższa.

Zwrócono uwagę, że wartość polskiego eksportu produktów rolno-spożywczych wyniosła w 2019 r. 37,5 mld dol., co było 15. wynikiem na świecie. "Oznacza to, że Polska odpowiada za 2,1 proc. światowego oraz 5,9 proc. unijnego eksportu w tym obszarze" - napisano. Dodano, że liczba gospodarstw rolnych w Polsce zmalała w ciągu ostatniej dekady z 1,5 mln do 1,3 mln, a produktywność sektora wzrosła w okresie 2004-2020 2,3 razy.

Autorzy raportu zwrócili uwagę, że jeszcze w 2004 r. średnia powierzchnia gospodarstw powyżej 1 ha w Polsce nie przekraczała 8,8 ha wobec 11,7 ha w Unii Europejskiej, a udział gospodarstw o powierzchni ponad 15 ha wynosił 10,3 proc. w porównaniu z 40-60 proc. w Europie Zachodniej. "Od tego czasu następuje stopniowa agregacja gruntów rolnych w Polsce, co przyczynia się do zwiększenie potencjału inwestycyjnego rolników" - czytamy. Podkreślono, że pracujący w rolnictwie stanowią w Polsce istotną grupę zawodową - ok. 10 proc. ogółu zatrudnionych wobec niespełna 3 proc. w UE.

Analitycy wyliczyli, że w latach 2004-2020 dochód rozporządzalny rolniczych gospodarstw domowych wzrósł nominalnie 3,4-krotnie. W tym samym czasie luka płacowa pomiędzy rolnikami a pracownikami zmalała z ponad 35 proc. do 4 proc. Sytuacja rolników w ostatnich dwóch dekadach stopniowo się poprawiała, m.in. dzięki napływowi środków unijnych.

W ocenie analityka z zespołu strategii PIE Macieja Miniszewskiego, kluczowym wyzwaniem stojącym przed rolnictwem w Polsce jest wykorzystanie potencjału technologicznego sektora. "Pozwoli to na złagodzenie efektów zmian strukturalnych i obniżenie kosztów dostarczania wysokiej jakości usług oraz przechodzenia na gospodarkę niskoemisyjną" - wskazał.

Dodał, że jedną z inspiracji dla polityki publicznej wspierającej rozwój sektora rolnego mogą być rozwiązania brytyjskie. Skupiono się tam na wsparciu grup innowatorów, tworzących rozwiązania wykorzystujące big data, sztuczną inteligencję i robotykę. Według niego takie działania są o tyle istotne, że według analityków do 2024 r. wartość branży sztucznej inteligencji w rolnictwie wzrośnie o 24,3 proc., a w 2027 r. wyniesie 12 mld dol.

W raporcie stwierdzono, że pomimo iż w latach 2000-2019 liczba mieszkańców obszarów wiejskich zwiększyła się o 766 tys., liczba rolników nie wzrosła. Wyjaśniono, że to przede wszystkim efekt "wyprowadzki pod miasto". Prawie 7 na 10 mieszkańców wsi to osoby bezrolne, aktywne zawodowo poza sektorem rolniczym. Jednocześnie, społeczeństwo wiejskie, jak zaznaczono, starzeje się szybciej niż ogólna populacja Polski. "Obecnie nawet co czwarta osoba na wsi jest w wieku poprodukcyjnym, podczas gdy w mieście jest to ok. 18 proc. ludności" - zauważono.

Według PIE istotny wpływ na zmiany w sektorze rolnym, w tym na postęp technologiczny miał wzrost poziomu wykształcenia członków gospodarstw rolnych. W Polsce w 2018 r. 52 proc. mieszkańców wsi miało wykształcenie średnie, pomaturalne lub niepełne wyższe. Był to wzrost o 38 pkt. proc. wobec 1997 r. Z kolei co piąta osoba w 2018 r. zdobyła wykształcenie wyższe (+17 pkt. proc.), a co czwarta (26 proc.) zasadnicze zawodowe (-2 pkt. proc.).

Jak wskazano w raporcie, udział wartości dodanej całego sektora rolnego spada, ale rolnictwa rośnie. Według analiz w 2020 r. rolnictwo w Polsce odpowiadało za 2,7 proc. wartości dodanej gospodarki. Było to o 0,8 pkt. proc. mniej niż 20 lat wcześniej. "Sektor rolny, obok branży finansowej i ubezpieczeniowej oraz innych usług, wpływał w najmniejszym stopniu na wartość dodaną gospodarki" - napisano. W tym samym czasie zatrudnienie w rolnictwie było ponad siedmiokrotnie wyższe niż w pozostałej działalności usługowej i 6,8 razy wyższe niż w działalności finansowej i usługowej. "Po uwzględnieniu wpływu pośredniego i indukowanego, wartość dodana rolnictwa wzrasta z 53,7 mld zł do 111,5 mld zł, a liczba miejsc pracy uzależnionych od rolnictwa z 1,6 mln do 2 mln" - zaznaczono.

Autorzy raportu zwrócili uwagę, że w latach 1999-2017 krajowe wydatki na badania i rozwój w Polsce, według parytetu siły nabywczej w dolarach amerykańskich, wzrosły 2,4-krotnie - najbardziej spośród krajów Grupy Wyszehradzkiej. W tym samym czasie ich udział w całkowitych wydatkach na B+R zmalał o ponad 4 pkt. proc.

"Pomimo tego, że wydatki na badania i rozwój w obszarze nauk rolniczych i weterynaryjnych w Polsce wykazały trend wzrostowy, sposób ich dystrybucji wpływał niekorzystnie na rozwój wiedzy i innowacyjności w rolnictwie" - stwierdzono. Zakres badań był przez to ograniczony, co uniemożliwiło intensywny i szybki rozwój nowoczesnych technologii w działalności rolniczej - Polska znajduje się wśród krajów o niskim poziomie patentowania nowoczesnych rozwiązań.

Z raportu wynika też, że wartość polskiej produkcji rolnej wyniosła w 2018 r. ponad 23 mld dol. - najwięcej w krajach regionu i jednocześnie 2-3 krotnie mniej niż w krajach rozwiniętych. Analitycy znaczyli, że eksport produktów rolno-spożywczych (w tym produkty przetworzone) obejmował w 2019 r. ok. 14 proc. polskiego eksportu (żywność stanowiła 12,8 proc.). "Czyniło to Polskę 15. największym eksporterem produktów rolno-spożywczych na świecie" - stwierdzono. Z kolei wartość eksportowanych produktów wyniosła 37,5 mld dol., co stanowiło 2,1 proc. światowego i 5,9 proc. unijnego eksportu. "Wartość eksportu wzrosła w latach 1999-2019 aż 12,4 krotnie i był to najwyższy wzrost spośród analizowanych państw" - podsumowano. 

Podobał się artykuł? Podziel się!

WIĘCEJ NA TEMAT

HANDEL I DYSTRYBUCJA

BĄDŹ NA BIEŻĄCO

POLECAMY CZASOPISMA

WYSZUKIWARKI

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.