Sadownicy czekają na pozytywną opinię ws. kaptanu

Autor: Krystyna Zagórska 11 grudnia 2022 08:21

Sadownicy czekają na pozytywną opinię ws. kaptanu Co dalej z substancją czynną kaptan?/ fot. sadyogrody

Substancja czynna kaptan – stosowana w sadownictwie w ochronie sadów przeciwko parchowi, aktualnie podlega procedurze ponownej oceny ryzyka stosowania w ochronie roślin na terenie UE, co może wpłynąć na zakres stosowania. O komentarz w sprawie ewentualnego wycofania kaptanu poprosiliśmy prof. dr hab. Marka Mrówczyńskiego, dyrektora IOR-PIB w Poznaniu w latach 2018 - 2021 oraz 2007 - 2012.

Kaptan zarejestrowany jest w Polsce na podstawie decyzji MRiRW, jako substancja czynna 46 fungicydów. W Polsce stosowany jest od ponad 50 lat i służy do zwalczania wielu patogenów w uprawach sadowniczych i ozdobnych oraz fasoli szparagowej.

Kaptan – substancja przewidziana do wycofania?

- Kaptan nie znajduje się w grupie fungicydów, które Unia Europejska ma zamiar zastąpić, przez inne substancje czynne, czyli będzie mógł być stosowany jeszcze przez wiele lat. Podczas posiedzenia w dniach 13 - 14 października 2022 r. Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz, sekcja środków ochrony roślin (która działa przy UE), zatwierdzono odnowienie stosowania kaptanu jedynie w uprawach pod osłonami. W niektórych państwach członkowskich UE istnieją rejestracje możliwości zastosowania kaptanu w uprawach pod osłonami. W Polsce nie istnieją takie możliwości stosowania, czyli ograniczenia UE nie będą dotyczyły naszego kraju – mówi redakcji sadyogrody.pl prof. dr hab. Marek Mrówczyński z IOR-PIB w Poznaniu.

- Odnowione zatwierdzenie stosowania kaptanu przez UE, zostanie opublikowane jako rozporządzenie, które zacznie obowiązywać we wszystkich państwach członkowskich w tym samym terminie oraz z podanymi ograniczeniami stosowania. UE wprowadzi zakaz opryskiwania roślin na terenach otwartych do czasu zakończenia powtórnej oceny ryzyka stosowania kaptanu. Nowa dodatkowa ocena ryzyka może potrwać od 4 do 5 lat i będzie dotyczyła wpływu kaptanu na owady zapylające oraz ewentualne oddziaływanie na środowisko przyrodnicze – zaznacza.

Profesor dodaje, że podczas posiedzenia Stałego Komitetu przedstawiciel MRiRW z Polski zaproponował, żeby państwa członkowskie same wprowadzały wymagania dotyczące zapylaczy oraz środowiska, co pozwoliłoby na możliwość rejestracji kaptanu na terenach otwartych, czyli plantacjach roślin ogrodniczych. Stały Komitet wyraził opinię, że brak rejestracji możliwości stosowania kaptanu na terenach otwartych, doprowadzi państwa członkowskie do wydawania zezwoleń na czasowe stosowanie do 120 dni, wg zapisów, które zawarte są w art. 53 rozporządzenia UE nr 1107 z 2009 r.

Substancja czynna kaptan w ochronie roślin

Kaptan, należy do grupy chemicznej - ftalimidy i działa na patogeny powierzchniowo oraz zapobiegawczo. Charakteryzuje się wielokierunkowym mechanizmem działania, co zapobiega powstawaniu odporności. Ewentualne wycofanie kaptanu, spowoduje większe problemy z powstawaniem odporności patogenów na pozostałe grupy chemiczne, co jest wielkim minusem chemicznej ochrony roślin. Teraz należy oczekiwać na pozytywną decyzję Komisji Europejskiej w sprawie zezwolenia na stosowanie kaptanu na terenach otwartych. Na taką decyzję oczekują ogrodnicy w Polsce i innych krajach UE – podkreśla prof. dr hab. Marek Mrówczyński.

Komisja Europejska, przed podjęciem decyzji, powinna uwzględnić oficjalny wniosek Polski, który zaprezentowano podczas posiedzenia Stałego Komitetu. Aktualnie w Polsce wszystkie etykiety fungicydów, które zawierają kaptan, informują o potrzebie przestrzegania wymagań, które są związane ze strefami ochronnym od zbiorników i cieków wodnych, w zależności od liczby zabiegów ochronnych. Również są zalecenia stosowania rozpylaczy redukujących znoszenie cieczy użytkowej. W etykietach jest podane, że należy przestrzegać stref ochronnych od terenów nieużytkowanych rolniczo oraz nie wolno przekraczać maksymalnej liczby zabiegów ochronnych. Również w etykietach podano, że w celu ochrony pszczół i innych zapylaczy, należy stosować kaptan po zakończeniu oblotu przez pszczoły – mówi.

Komisja Europejska powinna uwzględnić w przyszłym rozporządzeniu o dalszej możliwości stosowania kaptanu, wszystkie ograniczenia środowiskowe oraz dla pszczół, o które wnosiła Polska, a już od dawna są zawarte w etykietach MRiRW.

- Sądzę, że Komisja Europejska wykorzysta opinię z Polski i uwzględniając zapisy z etykiet MRiRW, pozytywnie zatwierdzi dalsze stosowanie kaptanu w ogrodnictwie na terenach otwartych, czyli plantacjach roślin ogrodniczych – podsumowuje profesor.

 

Podobał się artykuł? Podziel się!

WIĘCEJ NA TEMAT

AGROTECHNIKA

BĄDŹ NA BIEŻĄCO

POLECAMY CZASOPISMA

WYSZUKIWARKI