Śmierć w kontrolowanej atmosferze. Jak uniknąć wypadków w obiektach przechowalniczych?

Autor: Albert Katana; www.sadyogrody.pl 11 lutego 2018 11:10

Śmierć w kontrolowanej atmosferze. Jak uniknąć wypadków w obiektach przechowalniczych? dr Krzysztof Rutkowski, kierownik Zakładu Przechowalnictwa i Przetwórstwa Owoców i Warzyw Instytutu Ogrodnictwa/ fot. Paweł Pawłowski; Żelazna Studio

60 letni sadownik zginął, bo wsunął głowę do okienka kontrolnego komory chłodni KA. Pomimo wielu komunikatów, znanych przypadków i ostrzeżeń takie wypadki cały czas się zdarzają – sadownicy umierają we własnych obiektach przechowalniczych.

Żeby oddychać, w atmosferze musi być powyżej 18% tlenu. W standardowej chłodni KA jest tzw. atmosfera 5:3 - 5 % dwutlenku węgla, 3 % tlenu i 92 % azotu. W komorach ULO (Ultra low oxygen) –1,5 CO2, 1,5 O2 i 97% azotu. W komorach ekstremalnie niskotlenowych tlen jest na poziomie 0,5%, a stężenie dwutlenku z reguły nie przekracza 1%.

Już przy stężeniu tlenu na poziomie 17% gaśnie płomień świecy (to tzw. brak podtrzymania palenia), a człowiek odczuwa pierwsze oznaki znużenia, senność. Poniżej tego poziomu zaczyna brakować powietrza - następuje próba natlenienia organizmu poprzez szybkie łapanie oddechów (tzw. „rybi oddech”).

Przy 3 % tlenu i wysokim stężeniu CO2  w ciągu 30 sekund traci się przytomność, a po kilku minutach konwulsji następuje śmierć.

Przy poziomie poniżej 1 % tlenu przytomność traci się natychmiast, a zmiany, które następują w organizmie, są zazwyczaj nieodwracalne. Nie zależy to od siły organizmu.

Jak należy korzystać z chłodni, jakich zasad przestrzegać, żeby nie ginąć? Na to pytanie odpowiada dr Krzysztof Rutkowski, kierownik Zakładu Przechowalnictwa i Przetwórstwa Owoców i Warzyw Instytutu Ogrodnictwa w Skierniewicach.

- Możliwości technologiczne przedłużania podaży jabłek do 12 miesięcy okazują się zgubne dla ludzi, którzy korzystają z tych możliwości w sposób nonszalancki - dodaje.

Zabija najczęściej rutyna. Gdy mijają kolejne lata użytkowania chłodni z kontrolowaną atmosferą coraz częściej „kusi” jak tu zajrzeć do środka komory. Podejmowane są najróżniejsze próby i metody jak tu zastąpić aparat tlenowy. Najczęściej wymyślona i sprawdzona metoda wydaje się być skuteczna i dochodzimy do wniosku, że to przesada z tym zagrożeniem. Ale wystarczy odruch bezwarunkowy typu syknięcie przy uderzeniu, czy zahaczeniu o coś - a w niskiej temperaturze mamy spowolnione reakcje – i wciągamy „powietrze”, które niesie nam śmierć.

 - Podstawową zasadą jest uprzytomnienie sobie, że komora kontrolowanej atmosfery jest pomieszczeniem beztlenowym, czyli śmiertelnie niebezpiecznym dla człowieka. Na drzwiach komory kontrolowanej atmosfery musi znajdować się na tabliczka z napisem: Pomieszczenie beztlenowe. Wejście grozi śmiercią. Na tej tabliczce powinna być instrukcja bezpiecznego korzystania z chłodni. Wszyscy użytkownicy  tego typu pomieszczeń muszą znać tę instrukcję. Bez tej tabliczki, bez tej informacji na drzwiach komory, komora nie powinna być dopuszczona do użytkowania - mówi dr Krzysztof Rutkowski.

I dodaje, że na wyposażeniu obiektu powinny być też, dostępne na rynku, sygnalizatory spadku tlenu poniżej 17%. Jest to szczególnie istotne w przypadku obiektów wielokomorowych, gdzie - nazwijmy to bardzo delikatnie -  nie zawsze rozsądnie został zrobiony system napowietrzania. Gdy mamy w korytarzu np. 10 komór niskotlenowych, rozpoczynamy intensywną sprzedaż i te komory otworzymy, to na pakowni pojawia się bardzo duży deficyt tlenu. To może być niebezpieczne dla obsługi.

- Druga zasada dotyczy wejścia do komory. Jeżeli musimy wejść do komory, to trzeba albo komorę rozhermetyzować i napowietrzyć (to znaczy doprowadzić do bezpiecznego stężenia tlenu w komorze) albo użyć aparatu tlenowego. Trzecia zasada – nie wolno wkładać głowy do komory przez okienko kontrolne. Jest to równoznaczne z wejściem do komory, a to można zrobić dopiero po zastosowaniu się do drugiej zasady. Sadownicy powinni o tym wiedzieć. Praktycznie już od około 20 lat niemalże wszystkie artykuły o konieczności kontroli jakości owoców, zalecanych warunkach przechowywania, technologii przechowalniczych kończą się informacjami o bezpieczeństwie i zagrożeniach w komorach kontrolowanych atmosfer. Powtórzę raz jeszcze: kontrolowana atmosfera to nowoczesna technologia wydłużająca „życie” owocu, ale śmiertelnie niebezpieczna dla ludzi. Należy również pamiętać, że jeżeli przez dłuższy czas nie będziemy otwierać w miarę szczelnej komory z normalną atmosferą, to wewnątrz niej wskutek procesów oddychania owoców również może powstać atmosfera niebezpieczna dla obsługi obiektu - mówi dr Rutkowski.

Podobał się artykuł? Podziel się!

WIĘCEJ NA TEMAT

AGROTECHNIKA

BĄDŹ NA BIEŻĄCO

NEWSLETTER

ZNAJDŹ NAS NA GOOGLE+

POLECAMY CZASOPISMA

WYSZUKIWARKI

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.